विहार तेथे अभ्यासिका — शिक्षणातून समाजपरिवर्तनाची नवी दिशा!

समाज बदलायचा असेल, तर शिक्षणाला पर्याय नाही. आपल्या मुला-मुलींना चांगले शिक्षण मिळावे, त्यांनी स्पर्धा परीक्षांमध्ये यश मिळवावे आणि स्वतःच्या पायावर उभे राहावे, असे प्रत्येक पालकाला वाटते. पण अनेक विद्यार्थ्यांकडे अभ्यासासाठी शांत जागा, आवश्यक पुस्तके किंवा योग्य मार्गदर्शन नसते. अशा विद्यार्थ्यांना मदतीचा हात देण्याच्या विचारातून ‘विहार तेथे अभ्यासिका’ ही संकल्पना अधिकाधिक लोकांपर्यंत पोहोचणे गरजेचे आहे.

RJPA चा प्रेरणादायी उपक्रम

राष्ट्रपिता ज्योतिबा फुले अभ्यासिका (RJPA) या उपक्रमाची सुरुवात ६ मे २०१२ रोजी अमरावती येथे झाली. शिक्षणाच्या माध्यमातून समाजातील विद्यार्थ्यांना पुढे जाण्याची संधी मिळावी, हा या उपक्रमामागचा मुख्य विचार आहे.

विहार हा आपल्या समाजाच्या एकतेचा, धम्माचा आणि सामाजिक कार्याचा महत्त्वाचा आधार आहे. त्याच विहारात विद्यार्थ्यांना अभ्यासासाठी जागा मिळाली, तर धम्मासोबतच शिक्षणाचीही चळवळ उभी राहू शकते.

स्पर्धा परीक्षांची तयारी करणाऱ्या विद्यार्थ्यांना अनेक अडचणींचा सामना करावा लागतो. अभ्यासासाठी जागा मिळणे, पुस्तके विकत घेणे, इंटरनेटची सुविधा आणि योग्य मार्गदर्शन मिळवणे प्रत्येकालाच सहज शक्य होत नाही.

अशा विद्यार्थ्यांसाठी अभ्यासिकांमध्ये पुस्तके, टेबल-खुर्च्या, मोफत वाय-फाय, मार्गदर्शन, सराव परीक्षा आणि गरजेनुसार इतर शैक्षणिक मदत उपलब्ध करून देण्याचा प्रयत्न केला जातो. या सुविधा विद्यार्थ्यांना नियमित अभ्यास करण्यासाठी आणि आपल्या ध्येयाकडे लक्ष केंद्रित करण्यासाठी उपयोगी ठरतात.

RJPA च्या विहार तिथे अभ्यासिका या उपक्रमातून अनेक विद्यार्थ्यांना शासकीय सेवेत पोहोचण्यास मदत झाली आहे. एखाद्या विद्यार्थ्याला योग्य वेळी योग्य मार्गदर्शन मिळाले, तर त्याचे संपूर्ण आयुष्य बदलू शकते. त्याचबरोबर त्याच्या कुटुंबालाही नवी आशा मिळते.

महाराष्ट्रातील सर्व बौद्ध विहार समित्यांना मनापासून आवाहन!

महाराष्ट्रातील सर्व बौद्ध विहार समित्यांनी ‘विहार तेथे अभ्यासिका’ ही संकल्पना आपल्या गावात आणि परिसरात राबविण्याचा विचार करावा.

अभ्यासिका सुरू करण्यासाठी सुरुवातीलाच मोठी इमारत किंवा मोठा निधी असणे आवश्यक नाही. विहारातील एखादी उपलब्ध खोली, काही पुस्तके, टेबल-खुर्च्या आणि अभ्यासासाठी शांत वातावरण एवढ्यातूनही चांगली सुरुवात होऊ शकते.

विहार समितीने जागा उपलब्ध करून द्यावी, समाजातील शिक्षक व सुशिक्षित व्यक्तींनी विद्यार्थ्यांना मार्गदर्शन करावे, तरुणांनी व्यवस्थापनाची जबाबदारी घ्यावी आणि दानशूर व्यक्तींनी पुस्तके, साहित्य किंवा आर्थिक मदतीसाठी पुढाकार घ्यावा. प्रत्येकाने आपापल्या परीने योगदान दिले, तर हे काम नक्कीच पुढे जाऊ शकते.

आपल्यापैकी अनेकांनी शिक्षणाच्या जोरावर आपले आयुष्य घडवले आहे. आता आपल्या परिसरातील गरजू विद्यार्थ्यांनाही तीच संधी मिळावी, यासाठी आपण प्रयत्न करू शकतो.

आपण एखादे पुस्तक देऊ शकतो, विद्यार्थ्यांना मार्गदर्शन करू शकतो, अभ्यासासाठी जागा उपलब्ध करून देऊ शकतो किंवा अभ्यासिकेच्या व्यवस्थापनात मदत करू शकतो. छोटीशी मदतसुद्धा एखाद्या विद्यार्थ्याच्या मोठ्या स्वप्नाला बळ देऊ शकते.

‘Pay Back to Society’ ही भावना केवळ बोलण्यापुरती न राहता आपल्या कृतीतून दिसली पाहिजे. आपण समाजाकडून जे शिकलो आणि मिळवले, त्यातील काही भाग पुढच्या पिढीच्या प्रगतीसाठी दिला, तर त्यातून खऱ्या अर्थाने समाजपरिवर्तन घडू शकते.

चला, ज्ञानाची चळवळ उभी करूया!

तथागत भगवान गौतम बुद्धांनी प्रज्ञा, करुणा आणि समतेचा मार्ग दाखवला. डॉ. बाबासाहेब आंबेडकरांनी शिक्षणाला सामाजिक परिवर्तनाचे प्रभावी साधन मानले. या विचारांना कृतीची जोड देण्याची आज गरज आहे.

आपल्या विहारातून धम्माचे संस्कार मिळावेत आणि त्याचबरोबर विद्यार्थ्यांना शिक्षणाची संधीही मिळावी. आपल्या समाजातील मुला-मुलींना अभ्यासासाठी इतरत्र भटकावे लागू नये, त्यांना योग्य वातावरण मिळावे आणि त्यांच्या स्वप्नांना दिशा मिळावी, हीच या उपक्रमामागची खरी भावना आहे.

महाराष्ट्रातील प्रत्येक बौद्ध विहार समितीने आपल्या परिसरात अभ्यासिका सुरू करण्यासाठी पुढाकार घ्यावा. आज एका खोलीत सुरू झालेली अभ्यासिका उद्या अनेक विद्यार्थ्यांच्या यशाचा पाया ठरू शकते.

चला, प्रत्येक विहाराला ज्ञानाचे केंद्र बनवूया, विद्यार्थ्यांना शिक्षणासाठी बळ देऊया आणि पुढच्या पिढीचे भविष्य अधिक उज्ज्वल करूया!

राष्ट्रपिता ज्योतिबा फुले अभ्यासिका (RJPA)
विहार तेथे अभ्यासिका — शिक्षणातून समाजपरिवर्तनाची नवी दिशा!
Pay Back to Society
संपर्क :

• श्री. अनिकेत कुत्तरमारे : +91 96898 99358

• श्री. सुरेंद्र मेश्राम : +91 94059 75246

• श्री. रोहित मेश्राम : +91 86238 08173

• श्री. आशिष चिंचखेडे : +91 98231 28760